Zelf brood bakken zonder broodbakmachine, hoe doe je dat?

Broodbakmachine
Bijgewerkt op 28 Apr 2022

Versgebakken brood, iedereen droomt ervan. Alleen halen velen tegenwoordig hun brood gewoon bij de supermarkt. Het is wellicht iets langer houdbaar, maar dit brood bevat onnodige toevoegingen en e nummers. 

Natuurlijk, smaken verschillen, maar dit brood is nooit echt heel lekker. Je fantaseert daarom over je eerste brood zelf te bakken. Maar, een broodbakmachine

Die heb je niet. Niet getreurd, om brood zelf te maken heb je niet per se een broodbakmachine nodig. Wat staat er morgenochtend op het menu? Zelf gebakken brood!

Zelfgebakken brood iets meer moeite zonder machine

Zelf brood bakken zonder broodbakmachine kost iets meer tijd en moeite. Maar als je dan klaar bent heb je ook gewoon een eigen brood waar je heerlijk van kunt smullen! We laten je in dit artikel zien hoe je kunt gaan bakken met of zonder broodbakmix.

TIP: Wil je een zo puur mogelijk brood zonder overbodige toevoegingen? Maak dan het deeg zelf. In broodbakmix zitten vaak toegevoegde ingrediënten zoals palmolie die vaak helemaal niet nodig zijn.

Ingrediënten voor het deeg

Wat heb je precies nodig voor het deeg? Je hebt twee opties. Bak je broden met broodbakmix? Dan kun je de instructies volgen die op de verpakking staan. 

Je kunt het ook zelf maken. Het hangt er dan een beetje vanaf welke soort brood je gaat maken. Ga je voor wit brood? Bruin brood? Tarwebrood? Glutenvrij brood? Het kan allemaal. In dit voorbeeld geef ik je een recept voor volkorenbrood.

  • 500 gram volkoren bloem
  • 1.5 zakje droge gist
  • 1 eetlepel tafelsuiker
  • 275 milliliter warm water
  • 2 theelepels olie (zonnebloem of olijf)

Let goed op hoeveelheden gist nodig

De hoeveelheden nodig voor je recept gebruikt is afhankelijk van de hoeveelheid tarwebloem. Volkoren tarwebloem is bijvoorbeeld iets zwaarder en zal om te rijzen iets meer nodig hebben dan bij andere recepten. 

Wanneer je voor je recept 500 gram tarwebloem gebruikt, kies dan voor 1.5 zakje gist voor volkorenbrood. Voor witbrood zit je vaak met 1 zakje goed. 

Versgebakken brood wit

Als je wit brood bakt dan kies je beter voor patentbloem. Hier zullen broden dan iets luchtiger van worden. Je kunt verschillende soorten tarwebloem ook gerust met elkaar mixen. Zolang je uiteindelijk maar op 500 gram uitkomt.

Welk meel als je zelf brood bakt?

Zelf brood bakken? Dan heb je een beetje bloem of meel nodig. Wij sommen de mogelijkheden graag even voor je op.

  • Stevig: Tarwebloem
  • Rogge: Roggemeel
  • Spelt: Spelt
  • Luchtig: Patentbloem
  • Plat: Durumbloem
  • Tijger: Tijgerbloem
  • Maïs: Maïsmeel
  • Zoet: Amandelmeel
  • Kokos: Kokosmeel

En glutenvrij brood?

Brood dat glutenvrij is wordt steeds populairder. Wanneer je zelf vers brood gaat bakken dan kun je voor de glutenvrije variant kiezen voor sojameel. Dit is een uitstekende meelsoort om lekkere broden zonder gluten mee te maken.

De verschill tussen de twee

Ik begrijp de verwarring, deze vraag wordt heel vaak gesteld. Wat zijn de verschillen tussen bloem en meelbereiding? 

Het is eigenlijk heel simpel: voor meelbereiding wordt een hele graankorrel fijngemalen, voor bloembereiding wordt het meel nog een keer gezeefd, hierdoor blijft het welbekende witte poeder achter.

Zelfgebakken brood verse gist of gedroogde gist?

Als je brood gaat bakken, moet je dan verse gist of gedroogde gist gebruiken? Gist is eigenlijk een soort schimmel.

Er bestaan diverse soorten gist. Hierbij kun je denken aan biergist en wijngist, alleen bestaat er ook gist die in de voeding wordt gebruikt. Zo kun je bij brood bakken dus kiezen voor verse gist of droge ingrediënten gist. De gist is er natuurlijk zodat bij het brood maken het deeg verdubbeld of in ieder geval flink groeit.

Hoe groeit gist?

Om te kunnen leven heeft gist suikers nodig. Deze haalt het uit bloem. Deze zet gist vervolgens weer om in koolzuurgas. Doordat je brooddeeg kneedt zullen de gluten in de bloem actief worden. Zo onstaat er een vorming van ballonnetjes die het koolzuurgas kunnen vasthouden, hierdoor kan het deed groeien. Dit is wat er bij het laten rijzen van deeg gebeurt.

Welke gisten zijn er?

Er zijn twee soorten ist, verse bakkersgist en gedroogde gist of instantgist. Verse gist moet bewaard worden in de koelkast tussen de drie en 8  graden. Een blokje verse bakkersgist kun je twee weken bewaren.

Gedroogde of instant gist kun je in zakjes in de supermarkt kopen. Deze kun je wel tot een jaar bewaren in de koelkast als hij geopend is.

Verse gist door droge vervangen en andersom

Kun je verse gist door droge vervangen en andersom? Het antwoord daarop is ja! Wanneer broodrecepten vragen om verse gist dan kun je ook gewoon droge gist gebruiken, omgekeerd hetzelfde verhaal. Vermenigvuldig in dit geval het gewicht van de droge gist met drie.

Zelf brood bakken, zo ga je te werk

Oké hoe je precies te werk? Dat ga ik je nu verstellen. Allereerst, wat heb je nodig voor brood recepten zonder broodbakmachine?

  • Stuk bakpapier of een bakplaat
  • Een beslagkom
  • Vochtige theedoek
  • Mixer met deeghaken
  • Boter het blik mee in te vetten

Bakken maar!

De eerste stap, de gedroogde gist. Dit zorgt ervoor dat het brood gaat rijzen en lekker luchtig wordt. Neem lauw water en doe dit in de beslagkom. Voeg hier vervolgens suiker en gist aan toe. Laat dit tien minuten rusten.

Na tien minuten voeg je meel, zout en olie aan het water toe. Dit moet je vervolgens kneden, je kunt hier ook een mixer met deeghaken voor gebruiken. Kneed het deeg tien minuten.

Maak de kom even schoon en leg het deeg als bal terug in de kom. Vet de kom eventueel van te voren in zodat het makkelijker loskomt. Dit kan gewoon met olie. Dan is het tijd voor de eerste rijs, dek de kom af en laat het deeg een uur rijzen op een warme plek in huis. 

Oven voorverwarmen en deeg nog kleiner kneden

Nu moet je de oven voorverwarmen op 200 graden celsius en leg het deeg op een aanrechtblad. Kneed het nog even door zodat het nog iets kleiner wordt. Het is zaak dat het deeg nog 15 à 20 minuten rijst.

Bak het in de oven tussen de 20 à 25 minuten. Iedere oven is anders, dus houdt het bakproces goed in de gaten. Als je erop tikt en het hol klinkt van binnen dan is het brood klaar, haal het uit de oven en laat het brood afkoelen. 

Eet smakelijk!

Smullen maar! Snijd lekker een plakje af en doe het beleg erop dat je lekker vind. Gefeliciteerd, je hebt zojuist zelf een heerlijke broodje gebakken zonder broodbakmachine, zo moeilijk was dat toch niet?

Waar wil je over lezen?

BroodbakmachineBroodbakmachine